Maar eerst hoe we hier terecht zijn gekomen, want het vorige verslagje eindigde in Ljubljana, zo’n 8 uur en 700 km noordelijker.

Het verjaardagseten bij Gric  was in ieder geval fantastisch, het begon wat heftig met een amuse van Duck Brain en een creme van een niet nader benoemd weekdier (mosselen?) maar  was verder echt geweldig, met als hoogtepunten de aan tafel gestoomde forel en gekarameliseerde wei (nee, niet de paardenwei) met bosvruchten colis. Het fantastische uitzicht, de lokale wijnen en alweer een whisk(e)y cocktail maakte het helemaal af.

De dagen erna hebben we kilometers vreten (minder lekker!) gecombineerd met wat bezienswaardigheden, zoals de Plitvice meren in Kroatië (mooi!) en Jajce, een eeuwenoud stadje in Bosnië, dat behalve een indrukwekkende waterval ook een prima lunchrestaurant had.

Onderweg viel nog een losstaand trapgebouw op, ik weet nog steeds niet of het nu een overblijfsel of een begin van een flat was.

De vrijdagavond eindigde in Sarajevo, een apart(h)otel op een heuvel dus prachtig zicht op het centrum maar ook een enorme klim na een prima etentje (en wat wijn).

Zaterdag vooral door het centrum van Sarajevo gedwaald, en ons laten verbijsteren door de bewogen geschiedenis waarvan we maar een heel klein beetje wisten. De aanslag op kroonprins Franz-Ferdinand als begin van WO1, de Olympische Spelen van 1984 en natuurlijke de eerste Balkan oorlog waren wel bekend, maar ik had in ieder geval weinig onthouden van de bijna 4 jaar durende belegering, en net zo min wist ik dat er zoveel Ottomaanse invloeden waren. Ook heel bijzonder om letterlijk met een stap  van het Westerse deel in Oost-Sarajevo te komen, met bijbehorende koffietentjes, moskeeën en kruipdoor-sluipdoor straatjes. Echt een enorm verrassende stad, en meer tijd waard dan dit bliksembezoek.

Op zondag hebben we nog wat meer geproefd van de recente geschiedenis, door de in Urbex kringen beroemde bobslee baan in 1984 te bezoeken. Hij hangt inmiddels van graffiti aan elkaar, mede omdat het tijdens de Balkanoorlog gebruikt werd als artillerie standplaats.

Ook de Tunnel of Hope (de enige manier waarop tijdens belegering Sarajevo bereikbaar was) maakte indruk, ondanks dat er relatief weinig van overgebleven is.

Maar absolute de meeste indruk heeft het bezoek aan Srebrenica gemaakt. Dit was voor mij het meest bekend vanwege de val van de enclave in 1995 en de rol van Dutchbat, maar de tentoonstelling rondom de Death March was erg heftig. Het voelde ook vreemd om direct daarna Servië in te rijden, op weg naar de meest verrassende camping tot nu toe, waar ook deze tekst begon.

Maar inmiddels is het donderdag en moet dit dus Montenegro zijn, maar dat, lieve kijkbuiskinderen, bewaren we voor een volgende blog, dus nu oogjes open en snaveltjes ook, want we gaan eten.

De volgende blog schrijf ik weer gewoon zelf, het is al warm genoeg, dus nog meer CO2 uitstoot zal ik maar niet doen.   

————————————————————

Copyright: ChatGPT

Editor: Lielle

Van Veldhoven naar Ljubljana: lederhosen, Laphroaig en een zonnebadende marmot

Soms begint een vakantie met een strak plan. Die van ons begint dit jaar met een auto + daktent, een richting (zuid(oost)waarts) en het idee: “We zien wel waar we uitkomen.” Dat is tot nu toe uiteindelijk Ljubljana, via Heiligenblut, Bled, de Grossglockner en nog wat prachtige chaos onderweg. Dit is het verslag van het eerste stuk – vol bizarre details, onverwachte kunst en zonaanbiddende knaagdieren.

Inpakken: tetris met zweet

De auto inpakken leek een simpele taak, tot het moment dat we daadwerkelijk begonnen. Wat volgde, was een drie uur durend potje tetris met koelkasten, power stations, stoelen, tassen en spullen waarvan we niet meer wisten waarom we ze überhaupt hadden ingepakt. Alles paste uiteindelijk nét. Een thema dat ons de hele reis zou achtervolgen (hint: parkeren in Bled).

Grossglockner: haarspeldbochten en lederhosen in het wild

Eén van de eerste hoogtepunten: de Grossglockner Hochalpenstraße. Bocht na bocht, adembenemende uitzichten, gletsjers die langzaam smelten – en heel veel mannen in lederhosen. Niet op een feestje, maar gewoon casual, op 2500 meter hoogte. Alsof we live getuige waren van een Beiers wandeldefilé.

Heiligenblut: berglucht, oude daktenten en nostalgie

De camping in Heiligenblut was klassiek Oostenrijks mooi: beekje, bergen, frisse lucht. Maar de hoofdrol was niet voor de natuur, maar voor een andere kampeerder met een Italiaanse daktent uit het jaar stillekes. Dat ding klapte open alsof het meedeed aan een re-enactment van de jaren ’70. Het ritselde, piepte, zakte een beetje door – en was prachtig om te zien. Pure kampeer-romantiek.

/add, dit is pure fantasie van ChatGPT. De tent klopt, de rest is verzonnen

Bled: Bloemendaal in de bergen en Darth Vader op de camping

Toen kwamen we aan bij Bled, en dat voelde als een soort Bloemendaal aan het meer. Luxe, toeristisch, maar wel met een sprookjesachtig eiland met een kerkje in het midden. Echt zo’n plek waar je foto’s maakt en meteen je profielfoto wil aanpassen.

Parkeren daar? Tetris 2.0. Schuin, krap, druk, warm – je moest bijna een masterdiploma in ruimtelijk inzicht hebben om niet tegen een boom of andere toerist aan te staan.

Daarnaast bezochten we het voormalige zomerhuis van Tito, aan het meer van Bled. De man had smaak – en blijkbaar ook een eigenaardige voorkeur voor drank: volgens overlevering hield hij van cocktails met Laphroaig. Juist, die extreem rokerige whisky. Combineer dat met tropisch fruit en je hebt een drankje dat smaakt als een kampvuur met een ananas erin gegooid. Typisch Tito.

Op de camping stond bovendien nog een onverwachte attractie: een kampeerder met een antenneschotel van serieuze proporties. Geen standaard TV-dingetje, maar een apparaat dat verdacht veel leek op de helm van Darth Vader. Of hij ermee naar RTL4 keek of signalen ontving van planeet Mustafar, weten we nog steeds niet. Maar het maakte diepe indruk.

Ljubljana: Tadej Pogačar, cocktails met kampvuur en kunst

De hoofdstad was een verademing: relaxed, creatief, groen. En fun fact: Tadej Pogačar, de Sloveense wielerheld, blijkt ook kunstenaar te zijn. Serieus. De man fietst niet alleen alles aan gort, hij schildert ook. Mocht hij ooit stoppen met de Tour, dan ligt de galeriecarrière al klaar.

En toen, ergens op een rustige bergweg, zagen we iets liggen. Eerst dachten we aan een hoopje gerookt vlees (lang verhaal, Ghana-flashbacks), maar bij nadere inspectie bleek het gewoon een platte marmot. Niet dood – integendeel. Het beest lag gewoon heerlijk te zonnen, volledig gestrekt, ogen halfdicht, alsof-ie op een all-inclusive wellnessvakantie was. Iconisch.

/add 

dit was tijdens de Grossglockner rit. Beest lag plat op de stenen te zonnen en leek sprekend op het platgeslagen gerookte vlees dat in Ghana langs de weg verkocht werd

Volgende halte: Sarajevo

Na het hopelijk fantastische diner vanavond gaan we morgen richting Sarajevo – waar het verleden om elke hoek fluistert en de koffie sterk genoeg is om cement te mengen. Maar dat bewaren we voor een volgend verhaal.

/add nu ben ik ook wel heel nieuwsgierig geworden, dit klinkt zo spannend!

Eindconclusie?

Deze trip had alles: haarspeldbochten, lederhosen, Tito’s rokerige cocktails, een marmot in savasana, en een daktent die een eigen museum verdient. Was het chaotisch? Zeker. Was het briljant? Absoluut. En volgend jaar? Misschien weer. Maar dan met een iets grotere parkeerplek.

Grenzeloos genieten

Binnen het Schengengebied gaan de grensovergangen gelukkig redelijk soepel, maar daarbuiten moet je toch op minimaal een half uur en vaak veel meer rekenen. Achterbak open (dus alle zorgvuldig ingepakte kampeerspullen weer terugduwen in de uitpuilende auto), autopapieren laten controleren, autowegen vignet gaan halen (echt overal!), en vooral geduldig in de rij staan wachten want het is druk. En dan is de rij voor EU-inwoners nog kort. Maar de bijzonderste grens was wel op weg naar het Soviet Shangri La van Europa, Transnistrie.

Transnistrie – Het land waar de tijd heeft stil gestaan.

Achtergrondinformatie: Transnistrie is een stuk van Moldavie dat sinds 1992 een de facto zelfstandig gebied is, en uitsluitend door Abkhazia, Artsakh, and South Ossetia wordt erkend als een zelfstandig land. Het wordt gezien als een van de laatste overblijfselen van de voormalige Sovjet Unie. Ze spreken Russisch, gebruiken de Transnistrische Roebel en op de vlag (zie foto) een hamer en sikkel.

En zo komt het ook zeker over! Het begint al met de grenspost, zwaarbewapende soldaten, dikke tanks op de brug en een beklemmende sfeer. Toch maar doorgezet, en naar Tiraspol gereden. Grote stad vol lelijke gebouwen, onbegrijpelijke verkeersborden en direct op een van de grote pleinen een groepje jongeren dat gedrild wordt in de nobele kunst van het marcheren. Een bliksembezoek aan een onwerkelijk ‘land’.

Eens een paardenmeisje ….

Uiteraard houd ik mijn ogen open voor alles wat met paarden te maken heeft en dat was veel! Paarden maken duidelijk deel uit van het dagelijks leven, hooi wordt met paard en wagen van het land gehaald, en de lokale markt doet niet onder voor een kleine ruitersportzaak dus Ukkie heeft voortaan een Roemeens halster  Deze lokale markt was alleen te bereiken via een twijfelachtige brug die volgens een oudere meneer op de fiets al lang vervangen had moeten worden maar het subsidiegeld was verdwenen. Tenminste, dat menen we begrepen te hebben uit zijn lange betoog in het Roemeens 

Roemenie – de grootste verrassing

Wat een geweldig land. We hadden ons er vooraf niet echt in verdiept, en misschien juist daarom waren deze dagen het hoogtepunt van de vakantie. Het landschap heeft wel wat weg van de Provence, en het heeft zeker zoveel mooie stadjes om te bekijken:

– Viscri: Een prachtig klein dorpje (400 inwoners) met een fortified church. Ik ben de toren in geklommen, in de hoop een ridder op een wit paard te zien. Alhoewel, ik weet niet of het slim is als Antoine op Ukkie stapt.

– Sighisoara, de stad van Dracula, ook bekend als Vlad the Impaler. Een versterkte burcht op een heuvel, relatief toeristisch, maar nu nog goed te doen.

– De Transfagarasan pas. Aangelegd door Ceaucescu als strategische route over het Fagaras gebergte, voor het geval dat de Sovjet Unie zou binnen vallen. Althans, dat wordt gezegd, andere bronnen denken er anders over. Hoe dan ook, Het Top Gear team vindt het de mooiste weg ter wereld, en samen met heel veel anderen hebben we de proef op de som genomen. Tip voor de oudere Nederlander: doe het niet met een (te) kleine auto met een (te) grote caravan, dat levert een overhitte motor, verbrande koppeling en veel vertraging voor anderen op!

Road to nowhere?

Navigeren in Moldavie e.o. met behulp van Google maps en TomTom gaat echt fantastisch, met een kleine uitzondering. De weg naar de Moldavisch/Roemeense grens had niet misstaan in de Ghanese binnenlanden. A picture says more than a thousand words en het filmpje (zie bericht van Antoine) spreekt helemaal boekdelen! Veilig aan het andere eind aangekomen konden we erom lachen, op het moment zelf was het toch minder leuk. We hadden wel Wegenwacht EuropaPlus, maar toch … Lokatie doorgeven was best een probleem geworden: derde boom rechts, naast het veld zonnebloemen.

Special awards

Lekkerste water: de waterputten langs de weg in Moldavie

Leukste uitstapje: Toeren met de Mazda door een deel van de ondergrondse wijnkelders (totaal 500 kilometer!) van Milesti Mici, muzikaal ondersteund door Tulips of Amsterdam bij de afsluitende lunch

Leukste stop onderweg: de grote schapenverhuizing. Twee kralen, verbonden door een betonnen bak vol ontsmettingsmiddel waar ze een voor een in geduwd werden.

0 spijt van deze trip!

1 goed gesprek met de Oekraïense mevrouw die iets onverstaanbaars vertelde over de kerk die we bewonderden. Ze zei iets over 2 en 10, maar geen idee wat. Typerend voor de prettige manier waarop we door Oekraïne hebben getrokken.

2 Nederlanders ontmoet in Moldavie, en ook 2 auto’s met Nederlands kenteken in Oekraine. Er is hier zeker toerisme, maar sinds Lviv zien we alleen nog lokaal bezoek. De infrastructuur is ook zeker niet ingericht op massatoerisme, ik ben erg benieuwd hoe zich dit gaat ontwikkelen.

3 in het cyrillisch schrift betekent niet ‘drie’ maar van ‘met’ of ‘van’. Lastig op de menukaart. In Moldavie is Roemeens de voertaal (tot nu toe tenminste) en aangezien dat behoorlijk wat van Italiaans weg heeft, is alles een stuk beter te begrijpen. Niet dat we vloeiend Italiaans spreken, maar het is toch simpeler.

4 landsgrenzen gepasseerd. Best wennen na de EU, maar het loopt beter dan verwacht. 0 problemen bij de grensovergang (Oekraine – Moldavie) toen we eenmaal begrepen waarom we naar de bank moesten. Wel moeilijk als de douane (?) van Oekraine 1 probleem vindt in de autopapieren en daarover een hele discussie begint met de militair die de leiding lijkt te hebben. We verstonden er geen woord van, maar de nonverbale communicatie sprak boekdelen. Uiteindelijk toch gewoon 1 stempel gezet. Zie ook 5.

5 euro wegenbelasting van Moldavie, die we moesten betalen bij het bankloket naast de douane. Ook de 5 euro wisselgeld die ik keurig kreeg omdat ik geen gepast geld in Euros had

6 hele knoflooktenen als garnituur bij de meat platter die we net hebben besteld. Tip: een hele teen zo opeten is geen aanrader, een stuk heftiger dan de Nederlandse variant. De Moldavische keuken is duidelijk anders dan de Oekraiense, veel meer mediterraans en met fantastisch verse groente en fruit. En natuurlijk een compliment voor onze Mazda 6 die het weer prima doet.

7 dagen die we maximaal mogen blijven volgens het wegenbiljet van Moldavie (zie 5).

8 hotels tot nu toe. Met als hoogtepunten het hippe hotel in Krakow dat pas een paar weken open was, en het hotel in Butuceni waar ik nu op de veranda zit te genieten. Met hulp van Booking is het een eitje om een dag vooruit iets te vinden, luxe!

9 paarden gezien tot nu toe (ongeveer). Met name paard en wagen, en vooral in Oekraine scheef ingespannen (rechts als enkel paard in 2-span). Ze zien er – net als het andere vee – goed verzorgd uit, maar van onzichtbare hulpen is niet echt sprake.

10 Moldavische lei (is 50 eurocent) entree pp voor Orheuil Vecchio ( http://www.visit.md/en/tour/stary-j-orhej/ ), een orthodox klooster in oude grotten. En omdat het zondag is, veel mensen en een levendige sfeer. Heel bijzonder om te ervaren dat geloof hier een onderdeel is van het alledaagse leven, fotograferen en kijken was ook geen enkel probleem. Hoofddoekje en een (soort van) rokje waren wel verplicht, maar die lagen klaar bij de ingang.

11 dagen onderweg, voelt als veeeeeel langer!

M14, de weg van de grens met Oekraine tot Chisinau. Fantastisch! Het laatste stuk in Oekraine ging helaas over een – voor Afrikaanse begrippen – redelijk stuk tweebaans weg, het aantal en de omvang van de pot holes heb ik niet meer genoteerd. Onze Ghanese autokilometers kwamen goed van pas!

24 / 8 de 27e onafhankelijksdag van Oekraine. We vielen toevallig middenin een reenactment van ??? (dat heb ik er niet uit kunnen halen) bij het indrukwekkende fort van Kamjanets-Podilski, en de bijbehorende lunch van gegrilld vlees, paprika en aardappelen was super! K-P ligt in de bocht van een scherp meanderende rivier en is een bijna onneembare vesting. Vrijdag werd het toch ingenomen door veel bezoekers en een uitstekend werkende geluidinstallatie, aan het volume lag het in ieder geval niet.

27 / 8 de 27e onafhankelijksdag van Moldavie. Dat is morgen, ons plan is om via de – volgens henzelf- zelfstandige staat Transnistrie en bijbehorende hoofdstad Tiraspol naar de Moldavische hoofdstad Chisinau te rijden.

> 30 graden, de gemiddelde middagtemperatuur de afgelopen dagen. Gelukkig koelt het ’s avonds wel af, en een siesta is ook best welkom.

> 2000 km gereden, en bijna op het verste punt. Odessa gaan we niet meer halen, maar voor de terugreis hebben we nog wat aardige bestemmingen in gedachten.

En de rest is onbetaalbaar  of in ieder geval niet in cijfers te vangen. Wordt vervolgd in verslag 3

L13fs, Antoine en Lielle

want daar waren we heel blij mee.

De A is ook van accu want die ging stuk

De B van Brake piston bracht zelfs geen geluk.

En om niet op die foute oom bij een 25-jarige bruiloft te lijken, zal ik me verder beperken tot wat losse flarden die de afgelopen week typeren.

Krakow

Heel veel toeristen, uitstekend eten, warm, Hotel California (‘you can check out anytime you like but you can never leave’ maar drie maal was scheepsrecht), Jacuzzi en indoor swimming pool, enorm marktplein.

Grensovergang Polen – Oekraine

hopen dat je in de juiste rij staat. In tweede instantie goed gokken, de juiste stempels verzamelen op het stempelbriefje (valt niet mee, zie ook Cyrillisch schrift hieronder) en in een uur klaar.

Kolomyia

Hutseflutsen (een gevleugeld woord op het werk) bestaan, en ze hebben er zelfs een museum voor met de welluidende naam ‘National Museum of Hutsulshchyna and Pokuttya Folk Art named after Yosaphat Kobrynskyy.’ Національний музей народного мистецтва Гуцульщини та Покуття

http://hutsul.museum/

Maar Kolomyia kent nog meer bijzondere musea. Het Pysanka museum, gewijd aan de nobele kunst van het paasei schilderen, is gevestigd in een toepasselijk gebouw: http://hutsul.museum/pysanka/eng/Pysanka Museum

Beide musea (en met name het eerste) waren overigens het bezoek zeker waard!

Cyrillisch alfabet

Best lastig. Puzzelen met een Cyrillisch toetsenbord in de Google translate app, en dan zegt de serveerster “I can also bring an English menu”.

Bij de grensovergang is het helemaal duimen dat je bij het juiste loket staat, Engelse teksten zijn nauwelijks te bekennen.

Infrastructuur en autorijden

Anders dan we gewend zijn, worden de wegen slechter naarmate je dichter bij het centrum van de stad komt. De kasseienstroken in hartje Lviv zouden niet misstaan in Parijs-Roubaix, en de doorgaande wegen (tweebaans) zijn goed onderhouden en prima te rijden. Er wordt wel stevig doorgereden en ook assertief ingehaald, maar niet angstaanjagend. De hoeveelheid oude Lada’s is indrukwekkend, de hoeveelheid fijnstof die ze uitstoten ook. Maar dat valt in het niet bij de kolencentrale die we passeerden.

Foto’s:

De fotograaf heeft vakantie. Daarom alleen deze collage bijgevoegd, met de klok mee: Kolencentrale, tram in Lviv, opvang voor verloren speelgoed (Yard of Lost Toys, https://www.atlasobscura.com/places/yard-of-lost-toys ), oude Lada, Roemeens volksdansen in Krakow

Dit verslag is mede mogelijk gemaakt door

Behamot auto onderdelen in Krakow voor verkoop en montage van een nieuwe accu

garage Termanowscy in Niepolomice voor de reparatie van de remzuiger en de leenauto